
Beşiktaş’ta manzara, ilçenin en değerli özelliğidir. Vikipedi’ye göre ilçe, İstanbul Boğazı’nın Avrupa kıyısında yer alır ve Dolmabahçe, Çırağan ile Yıldız saraylarından Ortaköy Camii’ne, Bebek ve Arnavutköy kıyılarından Levent ve Etiler’in yüksek binalarına kadar çok çeşitli bir silüete sahiptir. Boğaz’a, tarihî yapılara veya şehir silüetine bakan bir balkon ya da teras, korkuluğun görüşü kesmemesini ister. Beşiktaş cam korkuluk sistemleri, paslanmaz çelik taşıyıcılar ve temperli lamine camla manzarayı koruyarak güvenli bir sınır oluşturur.
Tuka Paslanmaz, Ümraniye’deki atölyesinde paslanmaz çelikten ölçüye özel korkuluk üretir ve İstanbul genelinde keşif ve montaj planlaması yapar. Bu yazıda cam korkuluğun nasıl çalıştığını, hangi cam tiplerinin ve sabitleme yöntemlerinin bulunduğunu, kıyı ilçesinde taşıyıcı malzeme seçimini, güvenlik ve ölçü kurallarını, bakımı ve Beşiktaş’taki yapı tiplerine göre uygulama alanlarını anlatıyoruz. Yerel bilgiler kamuya açık kaynaklara, ürün bilgileri firmanın hizmet sayfalarına dayanır.
Cam Korkuluk Nedir?
Cam korkuluk; dolgu elemanı olarak cam panellerin kullanıldığı, cam panellerin paslanmaz çelik profil, kelepçe veya kanal sistemleriyle sabitlendiği koruma sistemidir. Çubuk ya da halat gibi araya giren elemanlar olmadığından, görüş kesintisiz kalır; rüzgâr ve gürültü ise bir ölçüde kesilir.
Firmanın hizmet sayfasındaki bilgilere göre sistemin temel özellikleri şunlardır:
- Temperli lamine cam: Korkuluk camı, ısıl işlemle güçlendirilmiş (temperli) ve iki cam arasına film yerleştirilerek birleştirilmiş (lamine) olmalıdır. Kullanılan kalınlıklar genellikle 8+8 mm veya 10+10 mm’dir.
- Ara film: Camların arasına PVB veya SGP film konur. Vikipedi’ye göre lamine camda PVB yaygın bir ara filmdir ve kırıldığında büyük keskin parçalar yerine örümcek ağı biçiminde çatlak oluşur; bu, parçaların dağılmasını azaltarak güvenliği artırır.
- Sabitleme yöntemleri: Klemens (cam tutucu), U profil, gömülü kanal, kelepçe ve noktasal sabitleme gibi seçenekler bulunur.
- Paslanmaz taşıyıcılar: Dikmeler, küpeşte, kelepçeler ve profiller paslanmaz çeliktir; AISI 304 veya 316 sınıfları TS EN 10088 kapsamında belirlenir.
Neden yalnızca temperli lamine?
Korkuluk, düşmeye karşı koruma sağlayan bir güvenlik elemanıdır. Tek katmanlı sıradan cam kırıldığında keskin parçalara ayrılır ve korkuluk görevini yitirir. Lamine camda ise bir tabaka kırılsa bile ara film parçaları yerinde tutar ve panel bir süre daha boşluğu kapatır. Bu nedenle korkuluk uygulamalarında tek cam yerine lamine yapı tercih edilir. Hangi kalınlığın ve film tipinin kullanılacağı, açıklığa, yüksekliğe ve kullanım yoğunluğuna göre projeye özel belirlenir.
Beşiktaş’ın Yapı Dokusu ve Cam Korkuluk
- Boğaz manzarası: Kıyıya ve yamaçlara yerleşmiş konut, otel, restoran ve teraslarda manzara değeri yüksektir. Cam dolgu, görüş hattını kesintiye uğratmaz.
- Karma yapılaşma: Vikipedi, ilçede saraylar ve tarihî yapılardan Levent’teki yüksek iş kulelerine kadar çok farklı mimariler bulunduğunu belirtir. Modern cephelerde cam korkuluk doğal bir tamamlayıcıdır; tarihî çevrede ise yapıya uyumu ve izin süreci ayrıca değerlendirilir.
- Kurumsal ve ticari yapılar: İlçe, birçok bankanın genel müdürlüğüne ve elçiliğe ev sahipliği yapar. Bu tür binalarda teras, atrium ve merdiven korkuluğunda şeffaf ve temiz bir görünüm tercih edilebilir.
- Rüzgâr ve kıyı etkisi: Boğaz hattında rüzgâr ve tuzlu hava, cam korkuluğun hem yük hesabını hem de metal bileşen seçimini etkiler.
Kıyıda Taşıyıcı Malzeme: Neden 316?
Cam korkuluğun camı korozyona uğramaz; ancak camı tutan paslanmaz bileşenler uğrar. Klemens, kelepçe, U profil ve dikmeler cam kadar uzun ömürlü olmalıdır. Vikipedi’nin paslanmaz çelik maddesine göre molibden çukur korozyonuna direnci artırır, klorür iyonları ise çukur ve aralık korozyonunun başlıca nedenidir. Deniz havası klorür içerdiğinden, Boğaz’a yakın uygulamalarda molibdenli AISI 316 genellikle önerilir.
Cam korkuluğun en kritik noktalarından biri, cam ile metal arasındaki dar aralıklardır. Bu aralıklarda nem ve tuz birikebilir ve aralık korozyonu riski artar. Bu yüzden kıyıya yakın uygulamalarda yalnızca dikmeler değil, kelepçe ve vida gibi küçük parçalar da 316 olarak belirtilmelidir. İç bölgelerde ve iç mekânda ise 304 çoğu zaman yeterlidir. Seçim keşifte yapının denize uzaklığına ve yüksekliğine göre yapılır ve çelik sınıfı teklifte yazılı olmalıdır.
Sabitleme Yöntemleri
Klemens (cam tutucu) sistemi
Cam, belirli aralıklarla yerleştirilen paslanmaz tutucular ile sabitlenir. Camın kenarı çoğunlukla açıkta kalır; görünüm hafif ve modern olur. Her tutucu, cam ağırlığını ve yatay yükü taşıdığı için bağlantı sayısı ve konumu hesapla belirlenir.
U profil sistemi
Cam, zemine sabitlenmiş U şeklindeki paslanmaz profilin içine yerleştirilir. Cam alt kenarından sürekli desteklenir; bu yüzden yük dağılımı homojendir. Profilin içinde su birikmemesi için drenaj düşünülmelidir.
Gömülü kanal sistemi
Kanal, döşemeye veya zemine gömülür ve cam bu kanala sabitlenir. Dikmesiz, tamamen cam görünümü sağlar; ancak zemin kalınlığı ve su yalıtımı bu yöntem için önceden planlanmalıdır, çünkü sonradan uygulamak zordur.
Kelepçe ve noktasal sabitleme
Camın delinmesi veya kenarından kelepçelenmesi ile yapılan sistemlerdir. Noktasal sabitlemede cam, birkaç noktadan paslanmaz bağlantılarla tutulur; görünüm çok sade olur ama cam delik işçiliği ve bağlantı hesabı hassastır.
Hangi yöntemin seçileceği; zemin yapısına, yüksekliğe, estetik tercihe ve bütçeye göre belirlenir. Her yöntemin keşif ve çizim gerektiren kendi ayrıntıları vardır.
Güvenlik ve Ölçü Kuralları
- Yükseklik: Konut balkonlarında en az 100 cm, yüksek yapılarda ve kamusal alanlarda yaklaşık 110 cm. Nihai değer proje ve mevzuata göre belirlenir.
- Boşluk: Cam ile zemin veya cam panelleri arasındaki açıklıklar yaklaşık 10 cm’yi aşmamalıdır.
- Yük: EN 1991-1-1 (Eurocode 1) kapsamındaki korkuluk yatay yükleri kullanım sınıfına göre hesaplanır. Kalabalık toplanma alanlarında daha yüksek yük sınıfı gerekir.
- Cam tipi: Korkuluk için temperli lamine cam kullanılmalı, kalınlık ve film tipi hesap ve çizimle teyit edilmelidir.
Cam korkuluk, kaçınılmaz olarak kütlesi nedeniyle diğer dolgulardan ağır bir sistemdir. Bu yüzden taşıyıcı zeminin gücü ve ankraj kapasitesi daha da önemlidir.
Beşiktaş’ta Uygulama Alanları
Boğaz’a bakan konut ve villalar
Manzara değerinin yüksek olduğu konutlarda cam korkuluk, balkonun ya da terasın doğal uzantısı gibi görünür. Rüzgâr alan yüksek katlarda cam kalınlığı ve sabitleme yöntemi daha dikkatle hesaplanır.
Otel, restoran ve kafe terasları
Boğaz’a bakan terasta cam korkuluk, müşterinin görüşünü kapatmadan rüzgârı keser. Bu tür işletmelerde cam yüzeyin sık temizlenmesi gerekir; temizlik programı baştan planlanmalıdır.
İş merkezleri ve plazalar
Levent ve çevresindeki yüksek yapılarda iç atrium, teras ve merdiven korkuluklarında cam, ofis cephesiyle uyumlu bir görünüm sağlar. Yüksek kullanıcı sayısına sahip yapılarda yük sınıfı ve cam kalınlığı proje müellifiyle birlikte belirlenir.
Apartman ve site balkonları
Etiler, Ortaköy, Bebek ve çevresindeki apartman balkonlarında cam korkuluk kullanılabilir. Mevcut balkon konsolunun ağırlığı taşıyıp taşıyamayacağı keşifte kontrol edilmelidir; cam, çubuklu korkuluktan belirgin biçimde ağırdır.
İç mekânda merdiven ve galeri boşlukları
İç mekânda deniz tuzu etkisi olmadığından 304 genellikle yeterlidir. Cam, merdiven ve galeri boşluğunda ışığı yaymak için tercih edilir.
Cam Yüzeyin Günlük Kullanımı
Cam korkuluk şeffaf olduğundan yüzeydeki leke, su izi ve toz çabuk fark edilir. Boğaz kıyısında tuzlu nem cam yüzeyde beyaz iz bırakabilir. Bu nedenle ilk tercihte temizlik kolaylığı da değerlendirilmelidir. Ayrıca bazı kullanıcılar için tam şeffaf korkuluk, gözün sınırı algılamasını güçleştirebilir; bu durumda camda satine bant veya desenli film gibi uyarıcı unsurlar düşünülebilir. Bu ayrıntı, çocuklu evlerde ve kamusal alanlarda özellikle anlamlıdır.
Rüzgâr, Yükseklik ve Cam Kalınlığı İlişkisi
Boğaz hattında rüzgâr, cam korkuluğun tasarımını etkileyen önemli bir yüktür. Cam panel, rüzgâr altında yelken gibi davranır; panel yüksekliği ve genişliği arttıkça taşıyıcıya binen yük de artar. Bu nedenle özellikle üst katlarda ve açık terasta, cam kalınlığı yalnızca “8+8 mi, 10+10 mu” sorusuna indirgenmemeli; panel boyutu, sabitleme yöntemi ve bağlantı sayısı birlikte hesaplanmalıdır. Daha kalın cam, aynı sabitlemeyle daha rijit davranır; ancak ağırlığı da artar ve taşıyıcı zemine binen yük yükselir.
Çıtasız, yani üstte küpeşte bulunmayan sistemlerde camın üst kenarı doğrudan elle temas eder; bu tür uygulamalarda cam kenarının işlenmesi ve camın tek başına yük taşıması çok daha dikkatli ele alınmalıdır. Küpeşteli sistemde ise paslanmaz boru, camları üstten birbirine bağlar ve yükü paylaştırır. Hangisinin uygun olduğu kullanım yerine ve güvenlik beklentisine göre belirlenir; kamusal alanlarda küpeşteli sistem sıklıkla tercih edilir.
Rüzgâr alan terasta pratik öneriler
- Cam panel genişliğini çok büyük tutmak yerine makul ölçülerde panellere bölmek, hem taşıma hem rüzgâr yükü açısından avantajlıdır.
- Paneller arası derzler, ısıl hareket ve montaj toleransı için bırakılmalı ancak boşluk güvenlik sınırını aşmamalıdır.
- Rüzgârın sık estiği kıyı hattında camın altındaki sızdırmazlık ve drenaj ayrıntıları ihmal edilmemelidir.
Cam Korkuluk Seçerken Tasarım Kararları
Beşiktaş’ta cam korkuluk çoğunlukla manzara için tercih edilir; ancak manzara tek karar noktası değildir. Tasarım aşamasında şu soruların yanıtı projeyi şekillendirir:
- Dikmeli mi, dikmesiz mi? Dikmeli sistemde paslanmaz direkler camları taşır; dikmesiz sistemde ise cam, alt kanaldan veya klemenslerle tutulur. Dikmesiz görünüm daha temizdir, fakat zemin hazırlığı daha hassastır.
- Küpeşteli mi, küpeştesiz mi? Küpeşte, kullanıcıya tutunma imkânı verir ve camın üst kenarını korur.
- Tam şeffaf mı, bantlı mı? Tam şeffaf yüzey manzarayı en iyi korur; ancak gözün cam sınırını algılaması zorlaşabilir. Satine bant veya desenli film bu algıyı kolaylaştırır.
- Paslanmaz yüzey: Satine, parlak veya fırçalı yüzey, mevcut cephe malzemeleriyle uyumlu seçilmelidir.
Bu kararlar birbirine bağlıdır; örneğin dikmesiz sistem seçildiğinde zemin kalınlığı, kanal derinliği ve su yalıtımı mimari projeye baştan işlenmelidir.
Merdiven ve Eğimli Uygulamalarda Cam
Düz hatta kolay görünen cam korkuluk, merdivende daha karmaşık hale gelir. Merdiven korkuluğunda cam paneller basamak eğimine göre paralelkenar veya trapez biçiminde kesilir. Her panelin kenar açıları ve basamak hattı boyunca yüksekliği tek tek hesaplanır. Bu nedenle merdivende ölçü, her basamak için ayrı alınır ve camlar ona göre üretilir. Basamak burnu ile cam alt kenarı arasındaki boşluğun güvenlik sınırını geçmemesi gerekir.
Beşiktaş’ın eğimli topoğrafyasında, yamaçtaki bahçelerde dış merdiven ve teras bağlantıları yaygındır. Bu tür yerlerde camın dış mekânda kalacağı, bu yüzden bağlantı elemanlarının dış ortama dayanması gerektiği unutulmamalıdır. İç merdivende ise 304 yeterli olabilirken dış ve kıyıya yakın merdivende 316 tercih edilir.
Eski Binalarda Cam Korkuluğa Geçiş
Eski bir apartmanın balkon korkuluğunu cam korkuluğa çevirmek isteyen bina sahipleri için ilk adım, balkonun taşıma durumunu anlamaktır. Konsolun betonu, donatı durumu ve kenarın kalınlığı yeni sistemin ağırlığını taşımaya uygun olmalıdır. Sonrasında şu adımlar izlenir:
- Eski korkuluğun sökümü ve zeminin temizlenmesi,
- Zeminde çatlak veya dökülme varsa onarım yapılması,
- Cephe işleri (boya, yalıtım, kaplama) bittikten sonra nihai ölçünün alınması,
- Cam ve paslanmaz sistemin üretilmesi,
- Montaj ve son kontrol.
Yönetim planı gereği cephede görünür değişiklik yapılacaksa kat malikleri kurulunun kararı gerekebilir. Bu konuda kendi yönetiminizle ve ilgili belediyeyle görüşmeniz uygun olur.
Kamusal, Eğitim ve Kurumsal Yapılarda Cam Korkuluk
Vikipedi, Beşiktaş’ta Boğaziçi, Galatasaray ve Yıldız Teknik üniversitelerinin ana yerleşkelerinin ve onlarca okulun bulunduğunu belirtir. Kampüs, okul ve kurum binalarında cam korkuluk, ışığı iç mekâna taşıyan ve görüş hattını açık tutan bir seçenektir. Ancak bu tür yapılarda kullanıcı yoğunluğu ve davranış çeşitliliği yüksektir; öğrenciler korkuluğa yaslanabilir, çanta veya eşya çarpabilir. Bu nedenle kamusal yapılarda küpeşteli sistem, daha kalın lamine cam ve yüksek yük sınıfı değerlendirilir.
Kurumsal binalarda ise camın temizlik programı ve ortak alanların bakım sözleşmesi baştan planlanmalıdır. Büyük yüzeyli camlarda temizlik için erişim, özellikle yüksek atriumlarda ayrı bir iş kalemi olabilir. Bu bilgiler, proje aşamasında mimar ve tesis yönetimiyle birlikte netleştirildiğinde, teslimden sonra sürpriz yaşanmaz.
Fiyatı Etkileyen Faktörler
Beşiktaş cam korkuluk için sayısal fiyat yazmıyoruz; çünkü her proje farklıdır. Teklifi belirleyen başlıca etkenler:
- Cam kalınlığı (8+8 veya 10+10) ve ara film tipi (PVB veya SGP),
- Toplam cam alanı ve korkuluk uzunluğu,
- Sabitleme sistemi (klemens, U profil, gömülü kanal, kelepçe, noktasal),
- Çelik sınıfı (304 veya 316) ve yüzey işlemi,
- Cam şekli, kesim ve delik işçiliği,
- Montaj yeri, yükseklik, iskele veya vinç ihtiyacı,
- Özel detaylar: köşe, eğim, kapı geçişi gibi.
Net fiyat için keşif, ölçü ve çizim gerekir. Teklifte cam tipi, kalınlık, sabitleme sistemi ve çelik sınıfı yazılı olmalıdır.
Ölçü, Üretim ve Montaj Süreci
- Keşif ve ölçü: Saha ekibi yerinde ölçü alır; zemin, kenar ve bağlantı noktaları incelenir.
- Tasarım ve onay: Cam boyutları, sabitleme yöntemi ve paslanmaz bileşenler çizimle belirlenir.
- Cam üretimi: Camlar ölçüye göre kesilir, temperlenir ve laminasyon yapılır. Firma bilgilerine göre cam üretimi yaklaşık 2 hafta sürebilir; kesin süre teklifte netleşir ve söz olarak değil yazılı olarak istenmelidir.
- Paslanmaz imalat: Dikme, küpeşte ve bağlantı elemanları Ümraniye’deki atölyede üretilir.
- Montaj: Paslanmaz sistem yerleştirilir, cam panelleri taşınarak sabitlenir.
- Kontrol ve teslim: Hizalama, boşluk, yükseklik ve bağlantılar kontrol edilir.
Cam, üretildikten sonra kesilemez, temperleme sonrası ölçü değiştirilemez. Bu nedenle yerinde alınan ölçü değişmez kabul edilir ve ölçü alındıktan sonra balkonda kaplama, sıva veya yalıtım işi yapılmamalıdır. Bu kural, camın yeniden üretilmesi gibi pahalı ve zaman kaybettiren durumların önüne geçer.
Bakım
- Cam yüzey cam temizleyici veya ılık su ve yumuşak bezle silinir; aşındırıcı sünger ve sert yüzeyli aletler kullanılmaz.
- Paslanmaz parçalar ılık su ve nötr deterjanla silinir; klorlu temizleyicilerden kaçınılır.
- Kıyıya yakın uygulamalarda tuz birikimini temiz suyla durulamak yüzeylerin temiz kalmasına yardımcı olur.
- Klemens, kelepçe ve vida bağlantıları yılda bir kontrol edilir; gevşeme görülürse hemen sıkılır veya değiştirilir.
- Camın kenarında veya köşesinde çatlak ya da kırık görülürse korkuluk kullanılmamalı ve firma ile iletişime geçilmelidir.
Sık Yapılan Hatalar
- Temperli lamine olmayan cam seçmek: Korkuluk için güvenli değildir.
- Kıyıda 304 bağlantı elemanı kullanmak: Küçük parçalar ilk lekelenen yerler olur; kıyıda 316 değerlendirilmelidir.
- Ölçüden sonra yüzey işlemi yapmak: Cam ölçüsü sonradan değişmez; kaplama sonrası ölçü almak gerekir.
- Zemini incelememek: Cam ağır olduğu için zayıf balkon konsolu risk taşır.
- Drenajı unutmak: U profil ve kanal sistemlerinde su birikmesi korozyon ve donma riski yaratır.
- Yalnızca fiyata bakmak: Ucuz teklif, ince cam veya kalitesiz bağlantı anlamına gelebilir.
Tarihî Çevrede Cam Korkuluk
Dolmabahçe Sarayı (Vikipedi’ye göre 1843–1853 arasında inşa edilmiştir), Çırağan Sarayı, Yıldız Sarayı, Ortaköy Camii ve Akaretler Sıraevleri gibi tarihî yapılar ilçenin kimliğini oluşturur. Bu yapıların çevresindeki konut ve iş yerlerinde cam korkuluk, tarihî silüeti kapatmayan, şeffaf bir eklenti olarak düşünülebilir. Ancak tescilli yapılarda veya koruma bölgelerinde cephe müdahalesi için ilgili kurul veya belediyenin izni gerekebilir; bu süreç proje başlamadan resmî kurumlardan teyit edilmelidir.
İlgili Korkuluk Sistemleri
Farklı dolgu seçeneklerini incelemek isterseniz Beşiktaş yazılarımıza bakabilirsiniz: Beşiktaş paslanmaz korkuluk, Beşiktaş halatlı korkuluk, Beşiktaş lazer kesim korkuluk ve Beşiktaş panel korkuluk. İstanbul geneli için İstanbul cam korkuluk yazımız mevcuttur. Ürün bilgisi için cam korkuluk hizmet sayfamıza, iletişim için iletişim sayfamıza bakabilirsiniz.
Beşiktaş Haritası
Beşiktaş Cam Korkuluk İçin Teklif Alın
Beşiktaş’taki balkon, teras, merdiven veya iş yeri projeniz için ücretsiz keşif ve teklif almak üzere Tuka Paslanmaz’ı arayabilirsiniz. Ölçü, fotoğraf veya çizim göndermeniz ön değerlendirmeyi hızlandırır.
Tuka Paslanmaz Adres: Necipfazıl Mah. Aybars Cad. Söğütlü Sk. No: 4/1 Ümraniye / İstanbul GSM: 0 532 762 22 19 Telefon: 0 216 365 71 57 E-posta: info@karalarmetal.com.tr Teklif formu
Sıkça Sorulan Sorular
Cam korkuluk için hangi cam kullanılır?
Temperli lamine cam kullanılır; kalınlıklar genellikle 8+8 mm veya 10+10 mm’dir ve ara filmde PVB ya da SGP bulunur. Kesin kalınlık açıklığa ve yüksekliğe göre belirlenir.
Boğaz kıyısında hangi çelik sınıfı önerilir?
Deniz havasındaki klorür nedeniyle taşıyıcı ve bağlantı parçalarında molibdenli 316 genellikle önerilir. İç bölgelerde ve iç mekânda 304 çoğu zaman yeterlidir. Karar keşifte verilir.
Cam üretimi ne kadar sürer?
Cam üretimi yaklaşık 2 hafta sürebilir; kesin süre iş kapsamına göre teklifte netleşir.
Cam sipariş edildikten sonra ölçü değişirse ne olur?
Üretilmiş ve temperlenmiş cam kesilemez; ölçü değişirse yeni cam üretimi gerekir. Bu nedenle ölçü, kaplama ve yalıtım gibi işler bittikten sonra alınmalı ve yerinde alınan ölçü değiştirilmemelidir.
Cam korkuluk kırılırsa ne olur?
Lamine camda ara film parçaları yerinde tutar ve cam örümcek ağı gibi çatlar; ancak kırılan paneller hemen değiştirilmelidir ve o alan kullanılmamalıdır.
Mevcut balkonum cam korkuluk için uygun mu?
Cam ağır bir dolgudur; balkon konsolunun ve kenarın taşıma gücü keşifte kontrol edilir. Gerekli görülürse ek önlem veya farklı sabitleme önerilir.
Tarihî bölgedeki binada cam korkuluk takılabilir mi?
Cephe müdahalesi için ilgili koruma kurulu, belediye veya idarenin izni gerekebilir. Bu konuda resmî kurumlardan bilgi alınmalıdır.
Teklif için ne hazırlamalıyım?
Adres, korkuluk uzunluğu ve yüksekliği, iç veya dış mekân bilgisi, tercih ettiğiniz sabitleme yöntemi ve fotoğraflar teklifin hızlı hazırlanmasını sağlar. Garanti ve teslim süresi teklifte yazılı istenmelidir.
Kaynaklar
- Vikipedi, Beşiktaş maddesi: https://en.wikipedia.org/wiki/Be%C5%9Fikta%C5%9F
- Vikipedi, Laminated glass maddesi: https://en.wikipedia.org/wiki/Laminated_glass
- Vikipedi, Stainless steel maddesi: https://en.wikipedia.org/wiki/Stainless_steel